Lipödem şikâyetleri hamilelikte başlayabilir ya da artabilir; bacaklarda ağırlık ve ağrı belirginleşebilir. Ama bu dönemdeki her şişlik lipödem sayılmaz. Tayt ve hareket kadın doğum uzmanınızla konuşularak sürdürülebilir, kilo vermek için diyet yapılmaz. Lipödem ameliyatı hamilelikte planlanmaz; çoğu zaman emzirme bittikten ve kilo dengeye geldikten sonra düşünülür.
Hamilelikte lipödem olur mu, artar mı?
Lipödem şikâyetleri çoğu zaman hormonların değiştiği dönemlerde başlar ya da artar. Bu dönemler ergenlik, hamilelik ve menopozdur.
Hamilelik de bacaklardaki hacmin ve ağrının belirginleştiği dönemlerden biri olarak sık anlatılır. Bunun nedeni tam olarak bilinmiyor. Bilinenleri lipödem nedenleri sayfasında bulabilirsiniz.
Hamilelikte lipödem şikâyetleri nasıl değişir?
Bu dönemde bacaklarınızda şunları fark edebilirsiniz:
- ağırlık ve gerginlik hissinde artış,
- dokununca daha fazla ağrı,
- kilo arttıkça kalça ve bacaklarda büyüme.
Hamileliğe bağlı şişliği lipödemden ayırmak bu dönemde zordur. Bu yüzden tanı çoğu zaman doğumdan sonra, vücut dengeye gelince netleşir. Hamilelikten önce tanı aldıysanız, şikâyetlerinizin seyri kontrollerde not edilir.
Bacaklardaki her şişlik lipödem mi?
Hayır. Hamilelikte bacak şişliği, lipödemi olmayan kadınlarda da sık görülür. Kan miktarı artar. Büyüyen rahim, bacaklardan kalbe dönen damarlara baskı yapar.
Özellikle son aylarda ayak bileklerinde şişlik olabilir. Varisler de bu dönemde belirginleşebilir. Lipödem ayakları genellikle etkilemez. Ayak üstüne yayılan şişlik başka bir nedeni düşündürür.
Hangi durumlarda beklemeden doktora gitmelisiniz?
- Yüzde ve ellerde ani şişlik, baş ağrısı ya da görme bozukluğu. Gebelik zehirlenmesi (preeklampsi) açısından acil bakılır.
- Tek bacakta aniden başlayan ağrılı şişlik, kızarıklık ve ısı artışı. Bu tablo bacak damarında pıhtıyı (derin ven trombozu) düşündürür.
- Nefes darlığı ya da göğüs ağrısı. Bu durum acildir.
Hamilelikte lipödem taytı giyilir mi, hareket edilir mi?
Kompresyon giysileri (lipödem taytı, çorabı) hamilelikte sık kullanılır. Bacaklardaki ağırlık hissini ve damar şikâyetlerini hafifletebilir.
Karın büyüdükçe giysinin türü ve sıkılığı değişebilir. Hangi giysinin uygun olduğu, kadın doğum uzmanınızla ve lipödem takibinizi yapan hekimle birlikte konuşulur. Giysi türleri kompresyon bandajı ve giysileri sayfasında anlatılıyor.
Kadın doğum uzmanınızın uygun gördüğü hareketler hamilelik boyunca sürebilir. Yürüyüş ve yüzme bunlara örnektir. Örnek hareketler lipödem egzersizleri sayfasında.
Hamilelikte nasıl beslenmeli, diyet yapılır mı?
Kilo artışı, lipödemde bacak hacminin artmasıyla ilişkilidir. Ama hamilelikte kilo almak beklenen bir durumdur.
- Bu dönemde kilo vermek için diyet yapılmaz.
- Kilo artışı, kadın doğum uzmanınızın önerdiği aralıkta izlenir.
- Düzenli hareket, kilonun dengeli artmasına yardım eder.
- Doğumdan sonra kilonun dengeye gelmesi, lipödem şikâyetlerini değerlendirmeyi kolaylaştırır.
Lipödem ameliyatı neden doğumdan sonraya ertelenir?
Lipödem ameliyatı (liposuction) hamilelik boyunca planlanmaz. Çoğu zaman emzirme dönemi bittikten sonra düşünülür.
Zamanlamada cerrahla şunlar konuşulur:
- emzirmenin bitip bitmediği,
- ileride yeni bir hamilelik planı olup olmadığı,
- kilonun dengeye gelip gelmediği.
Ameliyatın kimlere düşünüldüğünü lipödem ameliyatı sayfasında okuyabilirsiniz.
Doğumdan ve emzirmeden sonra ne yapmalısınız?
Doğumdan sonraki ilk haftalarda şişliğin bir kısmı hamileliğe bağlı sıvı fazlasıdır. Bu kısım kendiliğinden azalır. Lipödem değerlendirmesi için bu dönemin geçmesi beklenir.
- Bacaklardaki hacim ve ağrı bir süre yüksek kalabilir.
- Kilo ve hacim dengeye geldikçe tayt ölçünüz yeniden alınır.
- Emzirirken tayt ve düzenli hareket sürdürülebilir.
- Ağrı kesiciler dahil her ilacın emzirmeye uygunluğu doktorunuzla konuşulur.
- Uykusuzluk ve yorgunluk hareketi aksatabilir. Kısa yürüyüşler ve evde yapılan hareketler işinizi kolaylaştırır.
Şikâyetler ilk kez hamilelikte belirginleştiyse, doğumdan sonra lipödem açısından muayene olmanız önerilir. Tanının nasıl konduğu lipödem tanısı sayfasında anlatılıyor.
Hamilelik planlıyorsanız neye dikkat etmelisiniz?
Lipödem tanınız varsa ve hamilelik planlıyorsanız, kilonuzun önceden dengede olması yararlıdır. Düzenli hareketi sürdürmek de işinizi kolaylaştırır.
- Kullandığınız tayt ve ilaçları hamilelikten önce doktorunuzla gözden geçirin.
- Lipödem takibinizi yapan hekimi ve kadın doğum uzmanınızı birbirinden haberdar edin.
- Böylece hamilelik boyunca tayt ve hareket planı birlikte yapılır.
Lipödem çocuğa geçer mi?
Lipödem aynı ailede sık görülür. Bu durum ailesel bir yatkınlığı düşündürür. Ama nasıl geçtiği henüz tam bilinmiyor.
Ailesinde lipödem olan bir kız çocuğunda şikâyetler ergenlikte başlarsa, erken muayene doğru tanıyı kolaylaştırır. Aile öykünüzü muayenede mutlaka anlatın. Belirtiler lipödem belirtileri sayfasında.
Kaynaklar
- S2k Lipödem Kılavuzu — Faerber ve ark., JDDG 2024 (AWMF 037-012) (yeni sekmede açılır) — tanım, seyir, tanı ve tedavi önerileri
- Türkiye Lenfödem ve Lipödem Derneği — Hastalar için bilgilendirme (yeni sekmede açılır)
Son güncelleme: 12 Ekim 2026 · Site editörü: yevefitkal@gmail.com
İlgili konular
- Bacaklarda yağlanma
- Lipödem diyeti
- Lipödem nedir?
- Lipödem belirtileri
- Lipödem evreleri
- Lipödem tipleri
- Lipödem nasıl anlaşılır?
- Fizyoterapi uygulamaları
- Lipödem ameliyatı
- Tedavi yöntemleri
İlgili yazılar
-
İleri Yaşta Lipödem: Tanı ve Tedavide Dikkat Edilenler
İleri yaşta lipödem çoğu zaman yıllarca fark edilmeden sürer; menopozla birlikte şikâyetler belirginleşebilir. Bu yaşta toplardamar yetmezliği, kalp v...
-
Erkeklerde Lipödem Görülür mü?
Erkeklerde lipödem çok nadirdir. Bildirilen az sayıdaki örnekte genellikle hormon dengesini bozan bir durum da vardır. Bu yüzden erkekte bacak ya da k...
-
Lipödem ve Obezite Ameliyatı: Ne Zaman Gündeme Gelir?
Lipödem ile obezite farklı durumlardır ama sık birlikte görülür. Vücut kitle indeksi 40 ve üzerindeyse obezite ameliyatı değerlendirilir; 35–40 arasın...